ภูมินิเวศน์กาฬสินธุ์ - นครพนม

1.  สภาพพื้นที่เป้าหมาย

1.1   จำนวนครัวเรือน/ระดับการพัฒนาของเกษตรกร

จำนวนครัวเรือนเป้าหมาย 3 ปี (ครัวเรือน)	จำนวนครัวเรือนเข้าร่วมปีแรก (ครัวเรือน)	ระดับก้าวหน้า (จำนวน ครัวเรือน/%)	ระดับปานกลาง (จำนวน ครัวเรือน/%)	ระดับเริ่มต้น (จำนวน ครัวเรือน/%)
100	49	2 (4%)	15 (31%)	32 (65%)

1.2   เพศ  อายุ  การศึกษาของหัวหน้าครัวเรือน

เพศชาย (คน)	เพศหญิง (คน)	อายุเฉลี่ย (ปี)	การศึกษาส่วนใหญ่
41	8	56	ประถมศึกษา (ป.4 และ ป.6)

2.  ลักษณะทางสังคมและเศรษฐกิจของเกษตรกรเป้าหมาย

2.1  ลักษณะทางเศรษฐกิจ

2.1.1  รายได้

รวมทั้งภูมินิเวศน์(บาท)	เฉลี่ยต่อครัวเรือน (บาท)	แหล่งรายได้จากมากไปน้อย 3 ลำดับ	รวมทั้ง ภูมินิเวศน์ (บาท)	เฉลี่ย/ครัวเรือน (บาท)
2,351,370	47,987	1. การผลิตในแปลง	1,411,000	28,796
		2. รับจ้างทำเกษตร	260,250	5,311
		3. ลูกหลานส่งให้	204,200	4,167

2.1.2 รายจ่าย

รวมทั้งภูมินิเวศน์ (บาท)	เฉลี่ยต่อครัวเรือน (บาท)	แหล่งรายจ่ายจากมากไปน้อย 3 ลำดับ	รวมทั้งภูมินิเวศน์ (บาท)	เฉลี่ย/ครัวเรือน (บาท)
2,125,910	43,386	1. การลงทุนการผลิต	634,235	12,943
		2. ค่าอาหาร	520,892	10,630
		3. การศึกษาบุตร	272,220	5,555
		4. ใช้จ่ายอื่น ๆ	255,340	5,211
		5.การลงทุนอื่น ๆ	207,700	4,238

2.1.3 หนี้สิน

รวมทั้งภูมินิเวศน์ (บาท)	แหล่งยืมที่มียอดเงินรวมจากสูงสุดถึงต่ำสุด	รวมทั้งภูมินิเวศน์ (บาท)
3,059,917	1. ธกส.	2,633,117
	2. พ่อค้า/นายทุน	142,200
	3. กลุ่ม/องค์กร	136,000
	4. เครือญาติ	111,640
	5. อื่น ๆ	36,960

2.1.4 เงินออม

รวมทั้งภูมินิเวศน์ (บาท)	แหล่งฝากเงิน	รวมทั้งภูมินิเวศน์ (บาท)
87,740	1. ธนาคาร	45,250
	2. ออมทรัพย์กลุ่ม	42,490
	3. ออมแบบกองทุน	ไม่ตอบ
	4. เก็บเอง	ไม่ตอบ
	5. สหกรณ์	ไม่มี

3.  แบบแผนการผลิตของครัวเรือนและการทำเกษตรยั่งยืน

3.1 ปริมาณพื้นที่และการใช้ที่ดินทำเกษตรยั่งยืน

พื้นที่การเกษตรทั้งหมด (ไร่)	เฉลี่ยต่อครัวเรือน (ไร่)	พื้นที่ทำเกษตรยั่งยืน (ไร่)	เฉลี่ยต่อครัวเรือน (ไร่)
1,031	21.0	740	15

รูปแบบเกษตรยั่งยืนแบบเกษตรผสมผสาน และวนเกษตร

3.2  การถือครองที่ดิน / เอกสารสิทธิ์

ประเภทเอกสารสิทธิ์จากมากไปน้อย	จำนวนครัวเรือน (ครัวเรือน)	ร้อยละของครัวเรือน
1. โฉนด	24	49%
2. สค.1	12	24%
3. นส.3	8	16%
4. มีหลายชนิด	5	10%

3.3 แหล่งน้ำเพื่อการเกษตร

การใช้ประโยชน์จากแหล่งน้ำธรรมชาติ	จำนวนครัวเรือน (ครัวเรือน)
1. ไม่มีแหล่งน้ำธรรมชาติ	43
2. มีแต่ไม่ได้ใช้	6
3. มีและได้ใช้ประโยชน์	5
4. ใช้ โดยมีปัญหาในหน้าแล้งเพราะสภาพพื้นที่สูง กักเก็บน้ำไม่ได้	12
5. ขาดแคลนแหล่งน้ำ เพราะเป็นที่ดอน	32
6. มีแหล่งน้ำใช้ประโยชน์	10
7. มีใช้เพื่อการเกษตร / ความพอเพียง	2

3.3.1 ความเพียงพอของแหล่งน้ำธรรมชาติในการใช้ประโยชน์

ร้อยละครัวเรือนที่คิดว่าเพียงพอ	ร้อยละครัวเรือนที่คิดว่าไม่เพียงพอ
12	88

3.4  สระน้ำเพื่อการเกษตร (ขุด)

ประเภทสระน้ำ	จำนวนครัวเรือน	ร้อยละ
1. สระ	20	41%
2. บ่อบาดาล	12	24%

3.4.1  ความพอเพียงของสระน้ำในการใช้ประโยชน์

ร้อยละครัวเรือนที่คิดว่าเพียงพอ	ร้อยละครัวเรือนที่คิดว่าไม่เพียงพอ	ร้อยละ
1. พอ	20	41
2. ไม่เพียงพอ	29	59

3.5  การใช้ปุ๋ยเคมีและสารเคมีการผลิต

จำนวนครัวเรือนใช้ปุ๋ยเคมี	ร้อยละ	จำนวนครัวเรือนใช้สารเคมี	ร้อยละ
42	86	30	61
มาก		สารกำจัดวัชพืช ยาฆ่าหญ้า

3.6 การใช้ปุ๋ยอินทรีย์และสารธรรมชาติ

ไม่มีครัวเรือนใดใช้สารสมุนไพรทั้งระบบ ส่วนสารธรรมชาติมีการใช้น้อยมาก

3.7 กิจกรรมการผลิต

โดยส่วนใหญ่จะพบว่ามีทั้งการทำนา ปลูกไม้ผล เลี้ยงไก่ และปลูกพืชผักสวนครัว

3.8 เป้าหมายการผลิต

บริโภคก่อน เหลือจึงขาย โดยเฉพาะข้าว ไม้ผล สัตว์เลี้ยง และผลผลิตที่ได้เพียงพอต่อการบริโภค และเหลือขายได้ และแลกเปลี่ยน

3.9 การใช้พันธุ์พืช / พันธุ์สัตว์

พันธุ์พืช	พันธุ์สัตว์
ส่วนใหญ่เก็บพันธุ์ไว้และแลกเปลี่ยนกันเอง (85.2%) มีซื้อบ้าง	ส่วนใหญ่ซื้อ ยกเว้นพันธุ์ปลาที่ซื้อและได้จากหน่วยงานรัฐ และรถที่เร่ขายตามหมู่บ้าน

3.10 การใช้แรงงานและเทคโนโลยีในภาคเกษตร

ร้อยละของแรงงานเกษตร เมื่อเทียบกับจำนวนแรงงานทั้งหมด	เฉลี่ยต่อครัวเรือน  (คน)
3	3  คน  (โดยมีสมาชิกในครัวเรือนเป็นหลัก)
82	จ้างแรงงานเป็นหลัก  ( 40 คน / ครัวเรือน / ปี )

การใช้เทคโนโลยีส่วนใหญ่ใช้ รถไถนาเดินตาม เครื่องสูบน้ำ

3.11 พิธีกรรมการผลิต

เกษตรกรส่วนใหญ่ ยังคงมีการประกอบพิธีกรรม เช่น การเลี้ยงผีปู่ตา การเลี้ยงผีตาแฮก เพื่อความอุดมสมบูรณ์ของการผลิตข้าว และทำตามความเชื่อของบรรพบุรุษ เข่น การเลี้ยงผีนา การเลี้ยงผีตาปู่ การทำบุญ 12 เดือนคือ ฮีตสิบสองครองสิบสี่ เป็นขวัญกำลังใจในการทำนา

3.12 การจัดการผลผลิต

มีการแปรรูปค่อนข้างน้อย ส่วนใหญ่ผลิตเพื่อบริโภคและขาย หรือมีการแบ่งปันและทำบุญตามประเพณีเท่านั้น