<< กลับหน้าแรก << กลับหน้ารวมเรื่อง

การปรับปรุงบำรุงดิน ภูมินิเวศกาฬสินธุ์
ภูมินิเวศ กาฬสินธุ์
พื้นที่ศึกษา บ้านเขาวง- นาคู บ้านเหล่าไฮงาม บ้านวังยาง อ.เขาวง-นาคู จ.กาฬสินธุ์
นักวิจัยหลัก
นีรนุช เนียมทรัพย์ อาชีพ นักพัฒนาอิสระ

วัตถุประสงค์ของการวิจัย
1.เพื่อศึกษาถึงวิธีการและภูมิปัญญาในการปรับปรุงบำรุงดินของเกษตรกรภูมินิเวศกาฬสินธุ์ในช่วงระยะเวลาต่างๆ
2. เพื่อค้นหาเทคนิคและวิธีการปรับปรุงบำรุงดินที่หลากหลายและเหมาะสมกับสภาพดินในพื้นที่

การส่งเสริมระบบเกษตรกรรมยั่งยืนของโครงการนำร่องฯ ภูมินิเวศกาฬสินธุ์ ให้ความสำคัญกับการปรับปรุงบำรุงดินเป็นอย่างมาก โดยโครงการฯ ได้ให้ความรู้และส่งเสริมให้เกษตรกรได้ลงมือปฏิบัติจริง อย่างไรก็ดี ที่ผ่านมายังขาดกระบวนการเก็บรวบรวมผล และขาดการพัฒนาเทคนิควิธีการปรับปรุงดินที่เหมาะสมกับสภาพพื้นที่และทรัพยากรในท้องถิ่น จึงนำมาสู่การศึกษาวิจัยเพื่อทำความเข้าใจถึงสถานการณ์ปัญหาเรื่องดิน และวิธีการปรับปรุงดินของเกษตรกรในรูปแบบต่างๆ ตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน กลุ่มเป้าหมายการวิจัยคือ สมาชิกโครงการฯ จำนวน 45 ราย โดยจะนำข้อมูลที่ได้มาสรุปและวิเคราะห์ผลร่วมกัน และปฏิบัติการทดลองปรับปรุงดินในแปลงทดลองจำนวน 9 แปลง

จากการสำรวจข้อมูลเบื้องต้นพบว่า เมื่อดินเริ่มจืดลงหลังจากบุกเบิกที่ดินเพื่อปลูกพืชไร่มาแล้วระยะหนึ่ง ชาวบ้านส่วนใหญ่จะปรับปรุงดินด้วยการใส่มูลวัว-มูลควาย ต่อมาเมื่อมีการนำปุ๋ยเคมีมาขายก็หันมาใส่ปุ๋ยเคมีกันมากขึ้นเพราะสะดวกกว่า ต่อมาเมื่อพบว่าปุ๋ยเคมีทำให้ดินแข็งและต้องใช้ในปริมาณเพิ่มมากขึ้น จึงเริ่มหันมาปรับปรุงดินด้วยวิธีการอื่นๆ คือ การใช้แกลบ ปุ๋ยพืชสด ปุ๋ยหมัก และน้ำหมักชีวภาพ นอกจากนั้นยังพบว่า สมาชิกส่วนใหญ่มีทักษะหรือความรู้ในการปรับปรุงบำรุงดินโดยไม่ใช้สารเคมีอยู่บ้างแล้ว แต่ขาดการใช้อย่างต่อเนื่อง รวมทั้งขาดความเข้าใจในบางเรื่อง เช่น วิธีการเก็บรักษา ปริมาณการใช้ที่เหมาะสม เป็นต้น การปรับปรุงดินโดยวิธีการเหล่านี้จึงยังไม่ได้ผลดีเท่าที่ควร ส่งผลทำให้หลายรายไม่เชื่อมั่นต่อการปรับปรุงแบบดินอินทรีย์ แม้จะตระหนักดีถึงผลเสียของการใช้ปุ๋ยเคมีก็ตาม



หมายเหตุ...สามารถขอดูงานวิจัยฉบับเต็มได้ที่ มูลนิธิเกษตรกรรมยั่งยืน (ประเทศไทย) ในวันและเวลาทำงานทุกวันครับ...