<< กลับหน้าแรก << กลับหน้ารวมเรื่อง

การศึกษารวบรวมองค์ความรู้พันธุ์ข้าวพื้นบ้านในภูมินิเวศร้อยเอ็ด
ภูมินิเวศ ร้อยเอ็ด
พื้นที่ศึกษา อ.พนมไพร อ.เสลภูมิ และ อ.โพธิชัย จ.ร้อยเอ็ด
นักวิจัยหลัก
นิคม รวมสิทธิ์ อาชีพ นักพัฒนา
หน่วยงาน โครงการนำร่องเพื่อพัฒนาเกษตรกรรมยั่งยืนของเกษตรรายย่อย
ภูมินิเวศร้อยเอ็ด

วัตถุประสงค์การวิจัย
1. เพื่อศึกษาลักษณะประจำพันธุ์ ข้อเด่น ข้อด้อย และการใช้ประโยชน์ของพันธุ์ข้าวพื้นบ้านในเขตภูมินิเวศร้อยเอ็ด
2. เพื่อรวบรวมและอนุรักษ์ฟื้นฟูพันธุ์ข้าวพื้นบ้าน รวมทั้งค้นหาและสร้างเครือข่ายเกษตรกรที่อนุรักษ์พันธุ์ข้าวพื้นบ้านในเขตภูมินิเวศร้อยเอ็ด

การพัฒนาประเทศที่เน้นหารายได้จากการส่งออก ทำให้ไทยต้องเร่งเพิ่มผลผลิตการเกษตรโดยส่งเสริมเกษตรเชิงเดี่ยวซึ่งต้องใช้ปัจจัยการผลิตสมัยใหม่มาก เป็นเหตุให้โครงสร้างการผลิตแบบยังชีพของชุมชนเปลี่ยนแปลงไป โดยเฉพาะพันธุ์ข้าวพื้นบ้านที่ถูกแทนที่ด้วยพันธุ์ข้าวใหม่ๆ เนื่องจากพันธุ์ดั้งเดิมไม่ตอบสนองต่อการใช้ปุ๋ยเคมี ยาฆ่าแมลง และยาปราบวัชพืช อนึ่ง พันธุ์ข้าวเดิมเกิดขึ้นจากภูมิปัญญาของเกษตรกรในการคัดเลือกพันธุ์จากธรรมชาติและในการปรับปรุงพันธุ์มาอย่างต่อเนื่อง ทำให้ได้พันธุ์ที่เหมาะสมกับสภาพนิเวศแต่ละแห่ง เกษตรกรแต่ละพื้นที่จึงมีความรู้เกี่ยวกับพันธุ์ข้าวต่างๆ ในท้องถิ่นของตนเป็นอย่างดี แต่เมื่อมีพันธุ์ข้าวใหม่ๆ เข้ามา พันธุ์ข้าวดั้งเดิมและบทบาทจัดการและพัฒนาพันธุ์ข้าวของเกษตรกร/ชุมชนก็ค่อยๆ หายไป

ดังนั้น เพื่อเป็นการอนุรักษ์และพัฒนาพันธุ์ข้าวพื้นบ้านให้คงอยู่เพื่อสร้างความหลากหลายในการผลิตของครอบครัวและชุมชน จึงจำเป็นต้องศึกษารวบรวมข้อมูลและองค์ความรู้ต่างๆ เกี่ยวกับพันธุ์ข้าวพื้นบ้านเอาไว้ โดยใช้วิธีการต่างๆ ร่วมกัน ไม่ว่าจะเป็นการศึกษาเอกสาร การจัดประชุมเพื่อระดมข้อมูล การเก็บรวบรวมข้อมูลภาคสนาม และการจัดเวทีวิเคราะห์ข้อมูลร่วมกับชุมชน

หมายเหตุ...สามารถขอดูงานวิจัยฉบับเต็มได้ที่ มูลนิธิเกษตรกรรมยั่งยืน (ประเทศไทย) ในวันและเวลาทำงานทุกวันครับ...