ขนมจีนโบราณ
<< กลับหน้าแรก << กลับหน้ารวมเรื่อง
ขนมจีนโบราณ
ภูมินิเวศ ภาคใต้ตอนบน
พื้นที่ศึกษา บ้านในจอก ต.พะโต๊ะ อ.พะโต๊ะ จ.ชุมพร
กลุ่ม/องค์กรชาวบ้านที่รับผิดชอบ กลุ่มกองทุนชุมชน หมู่ 10 บ้านในจอก
นักวิจัยหลัก
วัตถุประสงค์การวิจัย
1. เพื่อศึกษาถึงวิธีการทำขนมจีนแบบโบราณ
2. เพื่อค้นหาพันธุ์ข้าวพื้นบ้านภาคใต้ที่เหมาะสมกับการทำขนมจีนและพืชผักพื้นบ้านที่เข้ากันได้กับขนมจีน
3. เพื่อหาแนวทางการผลิตขนมจีนแบบโบราณในรูปแบบธุรกิจชุมชน
ขนมจีนอยู่คู่กับวัฒนธรรมของชาวปักษ์ใต้มานาน โดยเป็นทั้งอาหารหลักและอาหารว่างที่นิยมบริโภคกันทั่วไป
รวมทั้งเป็นอาหารหลักเลี้ยงพระและผู้เข้าร่วมในเทศกาลและงานพิธีกรรมต่างๆ
เช่น ใน วันว่าง ซึ่งเป็นพิธีทำบุญระลึกถึงผู้ตายในเดือน 5 (ไทย) บริเวณสถานที่เก็บอัฐิ
เป็นต้น เดิมการทำขนมจีนเป็นกิจกรรมทางสังคมที่สำคัญ โดยเฉพาะในช่วงเทศกาล/งานพิธี
โดยจะต้องเริ่มต้นตั้งแต่การคัดพันธุ์ข้าวที่เหมาะสม การรวมตัวกัน 4-5 ครอบครัวมาทำแป้งขนมจีน
เนื่องจากอุปกรณ์การทำขนมจีน เช่น โม่หิน ไม่ได้มีกันทุกบ้าน รวมทั้งจะต้องช่วยกันต้มแป้ง
ตำแป้ง และบีบเส้นขนมจีน นอกจากนั้น การรับประทานขนมจีนยังเอื้อต่อการรักษาและใช้ประโยชน์จากพืชผักพื้นบ้านด้วย
เพราะขนมจีนต้องกินคู่กับผักพื้นบ้าน แต่ปัจจุบันความสำคัญดังกล่าวของขนมจีนลดน้อยลง
เส้นขนมจีนส่วนใหญ่ผลิตมาจากโรงงาน ซึ่งเน้นความขาวสะอาด สวยงาม และการลดต้นทุน
รวมทั้งใช้สารเคมีในกระบวนการผลิตจำนวนมาก จึงไม่เพียงแต่ทำให้วิถีชีวิตชุมชนเปลี่ยนไปเท่านั้น
แต่ยังไม่ปลอดภัยต่อสุขภาพอีกด้วย
ดังนั้น จึงจำเป็นต้องศึกษารวบรวมข้อมูลเพื่อรื้อฟื้นและพัฒนารูปแบบการผลิตขนมจีนแบบดั้งเดิม
เพื่ออนุรักษ์วัฒนธรรมอันดีงาม สนับสนุนการปลูกและบริโภคพืชผักพื้นบ้านเป็นเครื่องเคียงขนมจีน
รวมทั้งเพื่อหาแนวทางการพัฒนาการผลิตขนมจีนโบราณให้เป็นธุรกิจของชุมชนต่อไป
ทั้งนี้ จากการรวบรวมข้อมูลเบื้องต้นพบว่า พันธุ์ข้าวที่ใช้ทำขนมจีนเป็นพันธุ์ข้าวแข็งหรือข้าวนา
หากใช้ข้าวชนิดอ่อนจะทำให้เส้นขนมจีนไม่สวยและ อ่อนนิ่ม เมื่อราดน้ำยาเส้นก็จะขาด
นอกจากนั้นพบว่ามีพืชผักพื้นบ้านในพื้นที่ลุ่มน้ำหลังสวนถึง 25 ชนิดที่สามารถใช้รับประทานเป็นเครื่องเคียงขนมจีนได้
หมายเหตุ...สามารถขอดูงานวิจัยฉบับเต็มได้ที่
มูลนิธิเกษตรกรรมยั่งยืน (ประเทศไทย) ในวันและเวลาทำงานทุกวันครับ...
